Geschiedenis van de chocolade

Cacao & chocolade: het allerbegin

geschiedenis1Het eigenlijke begin van chocolade situeer ik ruim 4000 jaar terug. En dat is best indrukwekkend. Een leuk weetje in de geschiedenis van chocolade is dat cacao een fundamentele rol speelde als betaalmiddel bij de Maya's en Azteken. Dit boeiende feit maakt van chocolade een nog interessanter en mysterieuzer product. Geschiedenisexperts ontdekten overblijfselen van chocoladeproductie - en dus ook cacao - in Latijns-Amerika. Dat betekent dat - net zoals koffie - chocolade daar is ontstaan. Een klein dorp uit Honduras, genaamd Ulúa, zou naar verluidt dé bakermat zijn van chocolade. Want het was op die plek dat de allereerste chocoladedrank werd gemaakt. Die heette Xocoatl. De Azteken waren duidelijk overtuigd van het heilzame effect van chocolade: het werd vooral gebruikt als geneesmiddel.

Chocolade en Europa: liefde op het eerste gezicht

Maar pas in 1502 kwam de chocoladehype overgewaaid naar Europa. In dat tijdperk, ook wel de periode van de Spaanse veroveraars, wekte het fenomeen 'cacaoboon' enige nieuwsgierigheid en verontwaardiging op bij lokale volkeren. Zo'n 17 jaar later dacht de Azteekse keizer Montezuma Cortés dat hij goud had gevonden, terwijl het in weze ging om een cacaoboon. Deze vergissing zorgde meteen voor de reputatie van cacao als kostbaar gegeven! Cortés gebruikte de ontdekking om zijn rijk te veroveren en naar een hoger niveau te tillen; hij bewerkstelligde steeds meer cacaoplantages en wist zo ook de nodige lof in te winnen van het volk. De cacaobomen hebben zo'n specifieke noden dat ze alleen rond de evenaar goed aarden (plantenkenner Edward Vlasveld liet daarover via e-mail weten dat dit niet veel met plaats maar meer met specifieke klimaat en de hoge kost om dit na te bootsen op hoge schaal te maken heeft), en dat was natuurlijk met de veroveringen plots geen probleem meer!

Het belangrijkste weetje in de geschiedenis van chocolade binnen Europese gebieden, was de overtuiging van zeer veel mensen: iedereen geloofde - dankzij de Azteken - dat chocolade een soort van geneesmiddel was. In de zeventiende en achttiende eeuw werd chocolade zelfs voorgeschreven als medicament. Het was beschikbaar in haast elke apotheek. Kun je dat geloven? Niemand had toen al het flauwste vermoeden dat het product zou uitgroeien tot befaamde snack!

De eerste chocolade in België, Duitsland en Engeland

Restanten van cacao werden op Belgische bodem teruggevonden in het Gentse. Dat was omstreeks het jaar 1635. Zes jaar later was een Duitse Wetenschapper, Volckammer, vol lof over de smaak van chocolade. Hij maakte er een gewoonte van om een kop chocolade te drinken voor het slapengaan. Net zoals dat het geval was bij tabak, beschouwden de Engelsen chocolade als een hoogstaand product dat enkel voor de hogere klasse bestemd was. Lagere bevolkingsklassen konden zich de aanschaf van chocolade niet veroorloven.

“All you need is love. But a little chocolate now and then doesn't hurt.”
~ Charles M. Schulz